Παγκόσμια αγορά τροφίμων: Ο «αόρατος» λογαριασμός του πολέμου με το Ιράν

Η κλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή πυροδοτεί ανησυχίες για μια νέα επισιτιστική κρίση. Ωστόσο, τα δεδομένα δείχνουν ότι η απειλή αυτή τη φορά δεν προέρχεται από την έλλειψη παραγωγής, αλλά από το κόστος ενέργειας.
Παρά το σοκ στις τιμές του πετρελαίου και τον αποκλεισμό στα Στενά του Ορμούζ, τα παγκόσμια αποθέματα λειτουργούν —προς το παρόν— ως «ανάχωμα» σε μια άμεση έκρηξη τιμών στα βασικά αγαθά.

Ενέργεια και Λιπάσματα: Η «αχίλλειος πτέρνα»
Σε αντίθεση με προηγούμενες κρίσεις, το πρόβλημα σήμερα εντοπίζεται στο κόστος παραγωγής:
Άλμα στις τιμές υδρογονανθράκων: Ο πόλεμος χτυπά την καρδιά της ενέργειας, αυξάνοντας το κόστος μεταφοράς και λειτουργίας των γεωργικών μονάδων.
Κρίση στα λιπάσματα: Η άνοδος του φυσικού αερίου συμπαρασύρει τις τιμές των λιπασμάτων, δημιουργώντας έναν «αόρατο λογαριασμό» που αργά ή γρήγορα θα μετακυλιστεί στον καταναλωτή.

Γιατί η κατάσταση διαφέρει από το 2022 (Ουκρανία)
Η αγορά εμφανίζει μεγαλύτερη ανθεκτικότητα σε σύγκριση με την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία για τρεις βασικούς λόγους:
Γεωγραφία της σύγκρουσης: Ο πόλεμος διεξάγεται σε ερήμους και θαλάσσιες οδούς, όχι σε «σιτοβολώνες» όπως η Ουκρανία και η Ρωσία.
Επάρκεια αποθεμάτων: Τα παγκόσμια αποθέματα σε σιτάρι και ρύζι παραμένουν σε ικανοποιητικά επίπεδα, αποτρέποντας τις ελλείψεις.
Διαφορετική εξάρτηση: Ενώ το 2022 χάθηκε το 25% των παγκόσμιων εξαγωγών σίτου και το 50% του ηλιέλαιου, η τωρινή κρίση επηρεάζει κυρίως τις εφοδιαστικές αλυσίδες και όχι την ίδια την καλλιέργεια.

Το παράδοξο του Κόλπου
Τα κράτη του Κόλπου ακολουθούν την παραδοσιακή στρατηγική «πουλάμε υδρογονάνθρακες για να αγοράσουμε υδατάνθρακες». Η ικανότητά τους να συνεχίσουν αυτή την ανταλλαγή εν μέσω αποκλεισμού των Στενών του Ορμούζ θα αποτελέσει το «βαρόμετρο» για τη σταθερότητα των τιμών το επόμενο διάστημα.