Αυταρχισμός, ορυκτά καύσιμα και κλιματική κατάρρευση, ή ένα καλύτερο μέλλον;

Η ΕΕ δεν πρέπει να αντικαταστήσει το ρωσικό αέριο με εισαγωγές από τις ΗΠΑ: όσο οι υπουργοί της ΕΕ επικυρώνουν την απαγόρευση των εισαγωγών ρωσικού αερίου, ακτιβιστές του βελγικού γραφείου της Greenpeace προειδοποιούν ότι το αέριο του Πούτιν δεν πρέπει να αντικατασταθεί με το αέριο του Τραμπ.

Οι ακτιβιστές χρησιμοποίησαν φουσκωτά ομοιώματα του Πούτιν και του Τραμπ, ύψους 10 μέτρων, επάνω σε ένα δεξαμενόπλοιο μεταφοράς αερίου, μπροστά από την έδρα του Συμβουλίου της ΕΕ, με στόχο να δείξουν συμβολικά την εξάρτηση της Ευρώπης από εισαγωγές ορυκτών καυσίμων από αυταρχικούς ηγέτες.

Σύμφωνα με νέα ανάλυση, κατά μέσο όρο δύο με τρία τάνκερ που μεταφέρουν υγροποιημένο αέριο (LNG) από τις ΗΠΑ φτάνουν στην Ευρώπη κάθε μέρα. Μόνο τις πρώτες τέσσερις εβδομάδες του 2026, 61 τάνκερ αμερικανικού αερίου έχουν φτάσει στην Ευρώπη, δύο από τα οποία ήρθαν στην Ελλάδα[1]. Από τις 20 Ιανουαρίου 2025 και τη δεύτερη ορκωμοσία του Τραμπ, οι χώρες της ΕΕ έχουν εισάγει αμερικανικό αέριο αξίας 28 δισεκατομμυρίων ευρώ, σύμφωνα με υπολογισμούς της Greenpeace, χρήματα που θα μπορούσαν να έχουν χρησιμοποιηθεί για την κατασκευή υποδομών ανανεώσιμης ενέργειας.

“Η στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης συμβαδίζει με την ενεργειακή ανεξαρτησία”, δήλωσε ο Κώστας Καλούδης, υπεύθυνος εκστρατείας για το κλίμα και την ενέργεια στο ελληνικό γραφείο της Greenpeace. “Όσο περισσότερο εξαρτάται η Ευρώπη από τις ΗΠΑ για την ενέργειά της, τόσο μεγαλύτερη είναι η ευπάθειά της στις πιέσεις του Τραμπ. Κάθε ευρώ που δαπανάται για το αμερικανικό αέριο ενισχύει την αυταρχική ατζέντα του Τραμπ στο εσωτερικό και τις ιμπεριαλιστικές του φιλοδοξίες στο εξωτερικό. Επιπλέον, η αύξηση της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από αέριο συνεχίζει να προκαλεί αύξηση των τιμών του ρεύματος στην Ελλάδα. Ο μόνος τρόπος για να προστατεύσουν η Ευρώπη και η Ελλάδα την πολιτική τους ανεξαρτησία και να πετύχουν πραγματική ενεργειακή ασφάλεια είναι η σταδιακή κατάργηση του αερίου και η επιτάχυνση της μετάβασης σε ένα σύστημα πλήρως βασισμένο στην ανανεώσιμη ενέργεια”.

Για τη Greenpeace, η οριστική απαγόρευση του ρωσικού αερίου από την ΕΕ, που κρίνεται ως μια απολύτως σωστή απόφαση, έχει καθυστερήσει πολύ να εφαρμοσθεί. Ωστόσο, η Ευρώπη δεν μπορεί να πανηγυρίζει ότι απελευθερώθηκε από τον Πούτιν, τη στιγμή που εγκλωβίζεται σε μια νέα εξάρτηση από το ορυκτό αέριο του Τραμπ.

Η Greenpeace καλεί την ΕΕ να αποσυρθεί από τη δέσμευση για εισαγωγή αμερικανικής ενέργειας αξίας 750 δισεκατομμυρίων δολαρίων —κυρίως ορυκτού αερίου— έως το 2028, και να σταματήσει αμέσως κάθε διαπραγμάτευση για νέες συμφωνίες με Αμερικανούς προμηθευτές αερίου[2]. Η Greenpeace ζητά επίσης από την ΕΕ ένα σχέδιο για τον τερματισμό της εξάρτησης από το αμερικανικό αέριο, τη λήξη των υφιστάμενων μακροχρόνιων συμβάσεων προμήθειας, πρόσθετα μέτρα για τη μείωση της ζήτησης αερίου στην Ευρώπη και την επιτάχυνση της μετάβασης σε εγχώριες ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.

Οι πρόσφατες εξελίξεις στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ του Νταβός επιβεβαιώνουν την ανάγκη ικανοποίησης των αιτημάτων της Greenpeace. Στο Νταβός ηγέτες ισχυρών κρατών του κόσμου μαζεύτηκαν για να συζητήσουν για την κλιματική κρίση και τις ανισότητες. Αντ’ αυτών, το Φόρουμ κατέληξε να γίνει πλατφόρμα για τοποθετήσεις και πολιτικές που επιδεινώνουν το κλιματικό χάος και εμβαθύνουν την οικονομική αστάθεια και τις ανισότητες. Με αφορμή τη συνάντηση των ηγετών της ΕΕ στις Βρυξέλλες για να ευθυγραμμιστούν απέναντι στις συνεχείς απειλές του Τραμπ, η Greenpeace υπενθυμίζει ότι η δύναμη της ΕΕ βρίσκεται σε ισχυρούς κανόνες που θα προστατεύουν την υγεία μας, το περιβάλλον, το μέλλον και τα δικαιώματά μας.

Η ελληνική κυβέρνηση οφείλει:
● Να σταματήσει να ενδίδει στα οικονομικά συμφέροντα εταιρειών από τις ΗΠΑ για εισαγωγές ορυκτού αερίου στη χώρα μας, για εξορύξεις υδρογονανθράκων στις ελληνικές θάλασσες, όπως και για συμμετοχή και υποστήριξη της χώρας μας σε νέα έργα ορυκτού αερίου στην ΝΑ Ευρώπη.
● Να δρομολογήσει τα μέτρα που θα εγγυηθούν τη μείωση του μεριδίου του ορυκτού αερίου στο ενεργειακό μίγμα της χώρας.
● Να επενδύσει στην αύξηση της αποθήκευσης ενέργειας και στην υιοθέτηση ενεργειακών δημοκρατικών και βιώσιμων εφαρμογών ΑΠΕ από πολίτες, οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης και επιχειρήσεις.
● Να σχεδιάσει μία ενεργειακή πολιτική και να συνάψει συμμαχίες και πολιτικές που προάγουν την ειρήνη, τα ανθρώπινα δικαιώματα και τη βιωσιμότητα στη ΝΑ Μεσόγειο. Με το δυναμικό παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές που διαθέτει, η Ελλάδα πρέπει να στοχεύσει στην εξασφάλιση ενεργειακής αυτάρκειας, σταθερότητας, περιβαλλοντικά βιώσιμης και κοινωνικώς δίκαιης οικονομικής ανάπτυξης, προωθώντας παραλλήλως την ενεργειακή δημοκρατία εντός και εκτός της χώρας.